HG-449

Gurdwara Sri Bari Sangat Patshahi Dasvin Sahib, Burhanpurਗੁਰਦੁਆਰਾ ਸ੍ਰੀ ਬੜੀ ਸੰਗਤ ਪਾਤਸ਼ਾਹੀ ਦਸਵੀਂ ਸਾਹਿਬ, ਬੁਰਹਾਨਪੁਰGurdwara Sri Bari Sangat Patshahi Dasvin Sahib, Burhanpur

ਗੁਰਦੁਆਰਾ ਸ੍ਰੀ ਬੜੀ ਸੰਗਤ ਪਾਤਸ਼ਾਹੀ ਦਸਵੀਂ ਸਾਹਿਬ, ਬੁਰਹਾਨਪੁਰ

Burhanpur, Madhya Pradesh, Indiaਬੁਰਹਾਨਪੁਰ, ਮੱਧ ਪ੍ਰਦੇਸ਼, ਭਾਰਤबुरहानपुर, मध्य प्रदेश, भारत

Guru Gobind Singh Jiਗੁਰੂ ਗੋਬਿੰਦ ਸਿੰਘ ਜੀगुरु गोबिंद सिंह जी

Associated withਸੰਬੰਧਿਤसंबंधित: Guru Gobind Singh Ji; Emperor Bahadur Shah I; later Hathi Singh / Burhanpur sangat historyਗੁਰੂ ਗੋਬਿੰਦ ਸਿੰਘ ਜੀ; ਬਾਦਸ਼ਾਹ ਬਹਾਦਰ ਸ਼ਾਹ ਪਹਿਲਾ; ਬਾਅਦ ਦਾ ਹਾਥੀ ਸਿੰਘ / ਬੁਰਹਾਨਪੁਰ ਸੰਗਤ ਇਤਿਹਾਸगुरु गोबिंद सिंह जी; बादशाह बहादुर शाह प्रथम; बाद का हाथी सिंह / बुरहानपुर संगत इतिहास
Periodਸਮਾਂकाल: 13 May 1708 to mid-June 1708 Burhanpur / Tapti phase13 ਮਈ 1708 ਤੋਂ ਅੱਧ-ਜੂਨ 1708 ਬੁਰਹਾਨਪੁਰ / ਤਾਪਤੀ ਪੜਾਅ13 मई 1708 से मध्य जून 1708 तक का बुरहानपुर / ताप्ती चरण
Current statusਮੌਜੂਦਾ ਸਥਿਤੀवर्तमान स्थिति: Active historic gurdwara. Burhanpur district administration currently lists Badi Sangat as a historic/religious place; exact relic custody and access should be reverified locally.ਸਰਗਰਮ ਇਤਿਹਾਸਕ ਗੁਰਦੁਆਰਾ। ਬੁਰਹਾਨਪੁਰ ਜ਼ਿਲ੍ਹਾ ਪ੍ਰਸ਼ਾਸਨ ਇਸ ਵੇਲੇ ਬੜੀ ਸੰਗਤ ਨੂੰ ਇੱਕ ਇਤਿਹਾਸਕ/ਧਾਰਮਿਕ ਸਥਾਨ ਵਜੋਂ ਸੂਚੀਬੱਧ ਕਰਦਾ ਹੈ; ਸਹੀ ਵਸਤੂ ਸੰਭਾਲ ਅਤੇ ਪਹੁੰਚ ਦੀ ਸਥਾਨਕ ਤੌਰ ਉੱਤੇ ਮੁੜ-ਤਸਦੀਕ ਹੋਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ।सक्रिय ऐतिहासिक गुरुद्वारा। बुरहानपुर ज़िला प्रशासन फ़िलहाल बड़ी संगत को एक ऐतिहासिक/धार्मिक स्थल के रूप में सूचीबद्ध करता है; अवशेषों की सटीक अभिरक्षा और पहुँच की स्थानीय स्तर पर पुनः पुष्टि होनी चाहिए।
Coordinatesਕੋਆਰਡੀਨੇਟनिर्देशांक: Pending exact entrance-pin verification before app publication.

Short Overviewਸੰਖੇਪ ਝਲਕसंक्षिप्त परिचय

Gurdwara Sri Bari Sangat Patshahi Dasvin Sahib, Burhanpur is retained as a distinct permanent physical-site record at Burhanpur city, Madhya Pradesh; historical sangat site associated with the Guru’s 1708 Deccan march. The standard Sikh reference places Guru Gobind Singh Ji at Burhanpur on 13 May 1708 while travelling south with Emperor Bahadur Shah I, remaining there until the imperial and Guru camps crossed the Tapti between 11 and 14 June.

ਗੁਰਦੁਆਰਾ ਸ੍ਰੀ ਬੜੀ ਸੰਗਤ ਪਾਤਸ਼ਾਹੀ ਦਸਵੀਂ ਸਾਹਿਬ, ਬੁਰਹਾਨਪੁਰ ਨੂੰ ਬੁਰਹਾਨਪੁਰ ਸ਼ਹਿਰ, ਮੱਧ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਵਿਖੇ ਇੱਕ ਵੱਖਰੇ ਸਥਾਈ ਭੌਤਿਕ-ਸਥਾਨ ਰਿਕਾਰਡ ਵਜੋਂ ਰੱਖਿਆ ਗਿਆ ਹੈ; ਗੁਰੂ ਜੀ ਦੀ 1708 ਦੱਖਣ ਯਾਤਰਾ ਨਾਲ ਜੁੜਿਆ ਇਤਿਹਾਸਕ ਸੰਗਤ ਸਥਾਨ। ਮਿਆਰੀ ਸਿੱਖ ਸੰਦਰਭ ਗੁਰੂ ਗੋਬਿੰਦ ਸਿੰਘ ਜੀ ਨੂੰ 13 ਮਈ 1708 ਨੂੰ ਬੁਰਹਾਨਪੁਰ ਵਿਖੇ ਰੱਖਦਾ ਹੈ ਜਦੋਂ ਉਹ ਬਾਦਸ਼ਾਹ ਬਹਾਦਰ ਸ਼ਾਹ ਪਹਿਲੇ ਨਾਲ ਦੱਖਣ ਵੱਲ ਯਾਤਰਾ ਕਰ ਰਹੇ ਸਨ, ਅਤੇ ਉੱਥੇ 11 ਤੋਂ 14 ਜੂਨ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਸਾਮਰਾਜੀ ਅਤੇ ਗੁਰੂ ਦੇ ਡੇਰੇ ਤਾਪਤੀ ਪਾਰ ਕਰਨ ਤੱਕ ਰਹੇ।

गुरुद्वारा श्री बड़ी संगत पातशाही दसवीं साहिब, बुरहानपुर को बुरहानपुर शहर, मध्य प्रदेश में एक अलग स्थायी भौतिक-स्थल रिकॉर्ड के रूप में रखा गया है; यह गुरु जी के 1708 के दक्कन अभियान से जुड़ा ऐतिहासिक संगत स्थल है। मानक सिख संदर्भ गुरु गोबिंद सिंह जी को 13 मई 1708 को बुरहानपुर में रखता है, जब वे बादशाह बहादुर शाह प्रथम के साथ दक्षिण की ओर यात्रा कर रहे थे, और वे वहाँ तब तक रहे जब तक शाही तथा गुरु के शिविरों ने 11 से 14 जून के बीच ताप्ती पार नहीं कर ली।

Why This Place Is Historicalਇਹ ਥਾਂ ਇਤਿਹਾਸਕ ਕਿਉਂ ਹੈयह स्थान ऐतिहासिक क्यों है

Physical-site identity: Distinct surviving historical gurdwara in Burhanpur; separate from Guru Nanak’s Rajghat Sangat and from the Zainabad Charan Kamal shrine. Source-confidence assessment: High for Guru Gobind Singh’s Burhanpur stay and Bari Sangat physical shrine; moderate for relic/autograph and detailed local narrative claims.

ਭੌਤਿਕ-ਸਥਾਨ ਪਛਾਣ: ਬੁਰਹਾਨਪੁਰ ਵਿੱਚ ਵੱਖਰਾ ਬਚਿਆ ਹੋਇਆ ਇਤਿਹਾਸਕ ਗੁਰਦੁਆਰਾ; ਗੁਰੂ ਨਾਨਕ ਦੇ ਰਾਜਘਾਟ ਸੰਗਤ ਅਤੇ ਜ਼ੈਨਾਬਾਦ ਚਰਨ ਕਮਲ ਸਥਾਨ ਤੋਂ ਵੱਖਰਾ। ਸਰੋਤ-ਭਰੋਸੇ ਦਾ ਮੁਲਾਂਕਣ: ਗੁਰੂ ਗੋਬਿੰਦ ਸਿੰਘ ਦੇ ਬੁਰਹਾਨਪੁਰ ਠਹਿਰਾਅ ਅਤੇ ਬੜੀ ਸੰਗਤ ਭੌਤਿਕ ਸਥਾਨ ਲਈ ਉੱਚ; ਵਸਤੂ/ਦਸਤਖ਼ਤ ਅਤੇ ਵਿਸਤ੍ਰਿਤ ਸਥਾਨਕ ਬਿਰਤਾਂਤ ਦੇ ਦਾਅਵਿਆਂ ਲਈ ਦਰਮਿਆਨਾ।

भौतिक-स्थल पहचान: बुरहानपुर में अलग से बचा हुआ ऐतिहासिक गुरुद्वारा; यह गुरु नानक देव जी की राजघाट संगत और ज़ैनाबाद के चरण कमल स्थल से अलग है। स्रोत-विश्वास आकलन: गुरु गोबिंद सिंह जी के बुरहानपुर प्रवास और बड़ी संगत के भौतिक स्थल के लिए उच्च; अवशेष/हस्ताक्षर और विस्तृत स्थानीय वर्णन के दावों के लिए मध्यम।

Full Historyਪੂਰਾ ਇਤਿਹਾਸपूरा इतिहास

The standard Sikh reference places Guru Gobind Singh Ji at Burhanpur on 13 May 1708 while travelling south with Emperor Bahadur Shah I, remaining there until the imperial and Guru camps crossed the Tapti between 11 and 14 June. The Guru encamped outside the town and the local Sikh sangat gathered there regularly; the site became known as Bari Sangat. Later Sikh settlement and rebuilding created the present gurdwara complex. The current Burhanpur district heritage page independently confirms the Guru association and surviving site.

ਮਿਆਰੀ ਸਿੱਖ ਸੰਦਰਭ ਗੁਰੂ ਗੋਬਿੰਦ ਸਿੰਘ ਜੀ ਨੂੰ 13 ਮਈ 1708 ਨੂੰ ਬੁਰਹਾਨਪੁਰ ਵਿਖੇ ਰੱਖਦਾ ਹੈ ਜਦੋਂ ਉਹ ਬਾਦਸ਼ਾਹ ਬਹਾਦਰ ਸ਼ਾਹ ਪਹਿਲੇ ਨਾਲ ਦੱਖਣ ਵੱਲ ਯਾਤਰਾ ਕਰ ਰਹੇ ਸਨ, ਅਤੇ ਉੱਥੇ 11 ਤੋਂ 14 ਜੂਨ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਸਾਮਰਾਜੀ ਅਤੇ ਗੁਰੂ ਦੇ ਡੇਰੇ ਤਾਪਤੀ ਪਾਰ ਕਰਨ ਤੱਕ ਰਹੇ। ਗੁਰੂ ਜੀ ਨੇ ਕਸਬੇ ਦੇ ਬਾਹਰ ਡੇਰਾ ਲਾਇਆ ਅਤੇ ਸਥਾਨਕ ਸਿੱਖ ਸੰਗਤ ਉੱਥੇ ਨਿਯਮਿਤ ਤੌਰ ਉੱਤੇ ਇਕੱਠੀ ਹੁੰਦੀ ਸੀ; ਇਹ ਸਥਾਨ ਬੜੀ ਸੰਗਤ ਵਜੋਂ ਜਾਣਿਆ ਜਾਣ ਲੱਗਾ। ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਸਿੱਖ ਵੱਸੋਂ ਅਤੇ ਮੁੜ-ਉਸਾਰੀ ਨੇ ਮੌਜੂਦਾ ਗੁਰਦੁਆਰਾ ਕੰਪਲੈਕਸ ਬਣਾਇਆ। ਮੌਜੂਦਾ ਬੁਰਹਾਨਪੁਰ ਜ਼ਿਲ੍ਹਾ ਵਿਰਾਸਤ ਪੰਨਾ ਸੁਤੰਤਰ ਤੌਰ ਉੱਤੇ ਗੁਰੂ ਸਬੰਧ ਅਤੇ ਬਚੇ ਹੋਏ ਸਥਾਨ ਦੀ ਪੁਸ਼ਟੀ ਕਰਦਾ ਹੈ।

मानक सिख संदर्भ गुरु गोबिंद सिंह जी को 13 मई 1708 को बुरहानपुर में रखता है, जब वे बादशाह बहादुर शाह प्रथम के साथ दक्षिण की ओर यात्रा कर रहे थे, और वे वहाँ तब तक रहे जब तक शाही तथा गुरु के शिविरों ने 11 से 14 जून के बीच ताप्ती पार नहीं कर ली। गुरु जी ने कस्बे के बाहर पड़ाव डाला और स्थानीय सिख संगत वहाँ नियमित रूप से जुड़ती रही; यह स्थान बड़ी संगत के नाम से जाना जाने लगा। बाद की सिख बसावट और पुनर्निर्माण से मौजूदा गुरुद्वारा परिसर बना। बुरहानपुर ज़िले का मौजूदा धरोहर पृष्ठ गुरु-संबंध और बचे हुए स्थल की स्वतंत्र रूप से पुष्टि करता है।

What Happened Hereਇੱਥੇ ਕੀ ਹੋਇਆयहाँ क्या हुआ

The standard Sikh reference places Guru Gobind Singh Ji at Burhanpur on 13 May 1708 while travelling south with Emperor Bahadur Shah I, remaining there until the imperial and Guru camps crossed the Tapti between 11 and 14 June. Route / chronology context: This is the strongest pre-Nanded Deccan-route anchor in Batch 40. The Tapti crossing in mid-June 1708 should be treated as route chronology, not as a building date.

ਮਿਆਰੀ ਸਿੱਖ ਸੰਦਰਭ ਗੁਰੂ ਗੋਬਿੰਦ ਸਿੰਘ ਜੀ ਨੂੰ 13 ਮਈ 1708 ਨੂੰ ਬੁਰਹਾਨਪੁਰ ਵਿਖੇ ਰੱਖਦਾ ਹੈ ਜਦੋਂ ਉਹ ਬਾਦਸ਼ਾਹ ਬਹਾਦਰ ਸ਼ਾਹ ਪਹਿਲੇ ਨਾਲ ਦੱਖਣ ਵੱਲ ਯਾਤਰਾ ਕਰ ਰਹੇ ਸਨ, ਅਤੇ ਉੱਥੇ 11 ਤੋਂ 14 ਜੂਨ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਸਾਮਰਾਜੀ ਅਤੇ ਗੁਰੂ ਦੇ ਡੇਰੇ ਤਾਪਤੀ ਪਾਰ ਕਰਨ ਤੱਕ ਰਹੇ। ਰਸਤਾ / ਕਾਲਕ੍ਰਮ ਸੰਦਰਭ: ਇਹ ਬੈਚ 40 ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਮਜ਼ਬੂਤ ਨਾਂਦੇੜ-ਪੂਰਵ ਦੱਖਣ-ਰਸਤੇ ਦਾ ਕੇਂਦਰ ਹੈ। ਅੱਧ-ਜੂਨ 1708 ਵਿੱਚ ਤਾਪਤੀ ਪਾਰ ਕਰਨ ਨੂੰ ਰਸਤਾ ਕਾਲਕ੍ਰਮ ਵਜੋਂ ਸਮਝਿਆ ਜਾਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ, ਨਾ ਕਿ ਇਮਾਰਤ ਦੀ ਤਾਰੀਖ਼ ਵਜੋਂ।

मानक सिख संदर्भ गुरु गोबिंद सिंह जी को 13 मई 1708 को बुरहानपुर में रखता है, जब वे बादशाह बहादुर शाह प्रथम के साथ दक्षिण की ओर यात्रा कर रहे थे, और वे वहाँ तब तक रहे जब तक शाही तथा गुरु के शिविरों ने 11 से 14 जून के बीच ताप्ती पार नहीं कर ली। मार्ग / कालक्रम संदर्भ: यह बैच 40 का सबसे मज़बूत नांदेड़-पूर्व दक्कन-मार्ग आधार है। मध्य जून 1708 के ताप्ती पार करने को मार्ग-कालक्रम माना जाना चाहिए, निर्माण-तिथि नहीं।

Gurus and Historical Figures Connected With This Siteਇਸ ਥਾਂ ਨਾਲ ਜੁੜੇ ਗੁਰੂ ਸਾਹਿਬਾਨ ਤੇ ਇਤਿਹਾਸਕ ਸ਼ਖ਼ਸੀਅਤਾਂइस स्थान से जुड़े गुरु साहिबान और ऐतिहासिक हस्तियाँ

Guru Gobind Singh Ji; Emperor Bahadur Shah I; later Hathi Singh / Burhanpur sangat history

ਗੁਰੂ ਗੋਬਿੰਦ ਸਿੰਘ ਜੀ; ਬਾਦਸ਼ਾਹ ਬਹਾਦਰ ਸ਼ਾਹ ਪਹਿਲਾ; ਬਾਅਦ ਦਾ ਹਾਥੀ ਸਿੰਘ / ਬੁਰਹਾਨਪੁਰ ਸੰਗਤ ਇਤਿਹਾਸ

गुरु गोबिंद सिंह जी; बादशाह बहादुर शाह प्रथम; बाद का हाथी सिंह / बुरहानपुर संगत इतिहास

Historical Structures and Featuresਇਤਿਹਾਸਕ ਇਮਾਰਤਾਂ ਤੇ ਖ਼ਾਸੀਅਤਾਂऐतिहासिक इमारतें और विशेषताएँ

• Distinct surviving historical gurdwara in Burhanpur; separate from Guru Nanak’s Rajghat Sangat and from the Zainabad Charan Kamal shrine.

• Active historic gurdwara. Burhanpur district administration currently lists Badi Sangat as a historic/religious place; exact relic custody and access should be reverified locally.

• Source-confidence control: High for Guru Gobind Singh’s Burhanpur stay and Bari Sangat physical shrine; moderate for relic/autograph and detailed local narrative claims.

• ਬੁਰਹਾਨਪੁਰ ਵਿੱਚ ਵੱਖਰਾ ਬਚਿਆ ਹੋਇਆ ਇਤਿਹਾਸਕ ਗੁਰਦੁਆਰਾ; ਗੁਰੂ ਨਾਨਕ ਦੇ ਰਾਜਘਾਟ ਸੰਗਤ ਅਤੇ ਜ਼ੈਨਾਬਾਦ ਚਰਨ ਕਮਲ ਸਥਾਨ ਤੋਂ ਵੱਖਰਾ।

• ਸਰਗਰਮ ਇਤਿਹਾਸਕ ਗੁਰਦੁਆਰਾ। ਬੁਰਹਾਨਪੁਰ ਜ਼ਿਲ੍ਹਾ ਪ੍ਰਸ਼ਾਸਨ ਇਸ ਵੇਲੇ ਬੜੀ ਸੰਗਤ ਨੂੰ ਇੱਕ ਇਤਿਹਾਸਕ/ਧਾਰਮਿਕ ਸਥਾਨ ਵਜੋਂ ਸੂਚੀਬੱਧ ਕਰਦਾ ਹੈ; ਸਹੀ ਵਸਤੂ ਸੰਭਾਲ ਅਤੇ ਪਹੁੰਚ ਦੀ ਸਥਾਨਕ ਤੌਰ ਉੱਤੇ ਮੁੜ-ਤਸਦੀਕ ਹੋਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ।

• ਸਰੋਤ-ਭਰੋਸਾ ਨਿਯੰਤ੍ਰਣ: ਗੁਰੂ ਗੋਬਿੰਦ ਸਿੰਘ ਦੇ ਬੁਰਹਾਨਪੁਰ ਠਹਿਰਾਅ ਅਤੇ ਬੜੀ ਸੰਗਤ ਭੌਤਿਕ ਸਥਾਨ ਲਈ ਉੱਚ; ਵਸਤੂ/ਦਸਤਖ਼ਤ ਅਤੇ ਵਿਸਤ੍ਰਿਤ ਸਥਾਨਕ ਬਿਰਤਾਂਤ ਦੇ ਦਾਅਵਿਆਂ ਲਈ ਦਰਮਿਆਨਾ।

• बुरहानपुर में अलग से बचा हुआ ऐतिहासिक गुरुद्वारा; यह गुरु नानक देव जी की राजघाट संगत और ज़ैनाबाद के चरण कमल स्थल से अलग है।

• सक्रिय ऐतिहासिक गुरुद्वारा। बुरहानपुर ज़िला प्रशासन फ़िलहाल बड़ी संगत को एक ऐतिहासिक/धार्मिक स्थल के रूप में सूचीबद्ध करता है; अवशेषों की सटीक अभिरक्षा और पहुँच की स्थानीय स्तर पर पुनः पुष्टि होनी चाहिए।

• स्रोत-विश्वास नियंत्रण: गुरु गोबिंद सिंह जी के बुरहानपुर प्रवास और बड़ी संगत के भौतिक स्थल के लिए उच्च; अवशेष/हस्ताक्षर और विस्तृत स्थानीय वर्णन के दावों के लिए मध्यम।

Original Site vs Current Buildingਅਸਲੀ ਥਾਂ ਬਨਾਮ ਮੌਜੂਦਾ ਇਮਾਰਤमूल स्थान बनाम वर्तमान इमारत

The historical association, later memorial development and present building are separate layers. The current district page states a much longer stay duration that conflicts with the standard Sikh chronology. Pothi therefore uses the standard 13 May to mid-June 1708 sequence and records the longer duration only as a later local claim. Claims about an autograph/stamp on an old manuscript require direct manuscript examination before being promoted to verified relic status. Pothi does not treat the present structure as Guru-period fabric unless an independent architectural or documentary source proves that date.

ਇਤਿਹਾਸਕ ਸਬੰਧ, ਬਾਅਦ ਦਾ ਯਾਦਗਾਰੀ ਵਿਕਾਸ ਅਤੇ ਮੌਜੂਦਾ ਇਮਾਰਤ ਵੱਖਰੀਆਂ ਪਰਤਾਂ ਹਨ। ਮੌਜੂਦਾ ਜ਼ਿਲ੍ਹਾ ਪੰਨਾ ਬਹੁਤ ਲੰਬੀ ਠਹਿਰਾਅ ਅਵਧੀ ਦੱਸਦਾ ਹੈ ਜੋ ਮਿਆਰੀ ਸਿੱਖ ਕਾਲਕ੍ਰਮ ਨਾਲ ਟਕਰਾਉਂਦੀ ਹੈ। ਇਸ ਲਈ ਪੋਥੀ ਮਿਆਰੀ 13 ਮਈ ਤੋਂ ਅੱਧ-ਜੂਨ 1708 ਕ੍ਰਮ ਵਰਤਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਲੰਬੀ ਅਵਧੀ ਨੂੰ ਸਿਰਫ਼ ਇੱਕ ਬਾਅਦ ਦੇ ਸਥਾਨਕ ਦਾਅਵੇ ਵਜੋਂ ਦਰਜ ਕਰਦੀ ਹੈ। ਇੱਕ ਪੁਰਾਣੀ ਹੱਥ-ਲਿਖਤ ਉੱਤੇ ਦਸਤਖ਼ਤ/ਮੋਹਰ ਬਾਰੇ ਦਾਅਵਿਆਂ ਨੂੰ ਤਸਦੀਕਸ਼ੁਦਾ ਵਸਤੂ ਦਰਜੇ ਤੱਕ ਵਧਾਉਣ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਹੱਥ-ਲਿਖਤ ਦੀ ਸਿੱਧੀ ਜਾਂਚ ਲੋੜੀਂਦੀ ਹੈ। ਪੋਥੀ ਮੌਜੂਦਾ ਢਾਂਚੇ ਨੂੰ ਗੁਰੂ-ਕਾਲ ਦੀ ਬਣਤਰ ਵਜੋਂ ਨਹੀਂ ਸਮਝਦੀ ਜਦੋਂ ਤੱਕ ਕੋਈ ਸੁਤੰਤਰ ਵਾਸਤੂ-ਕਲਾ ਜਾਂ ਦਸਤਾਵੇਜ਼ੀ ਸਰੋਤ ਉਸ ਤਾਰੀਖ਼ ਨੂੰ ਸਾਬਤ ਨਾ ਕਰ ਦੇਵੇ।

ऐतिहासिक संबंध, बाद का स्मारक विकास और मौजूदा इमारत अलग-अलग परतें हैं। ज़िले का मौजूदा पृष्ठ कहीं अधिक लंबी प्रवास-अवधि बताता है, जो मानक सिख कालक्रम से टकराती है। इसलिए पोथी मानक 13 मई से मध्य जून 1708 वाले क्रम का प्रयोग करती है और लंबी अवधि को केवल बाद के स्थानीय दावे के रूप में दर्ज करती है। किसी पुरानी पांडुलिपि पर हस्ताक्षर/मोहर के दावों को सत्यापित अवशेष का दर्जा देने से पहले पांडुलिपि की सीधी जाँच आवश्यक है। पोथी मौजूदा ढाँचे को गुरु-कालीन निर्माण नहीं मानती, जब तक कोई स्वतंत्र स्थापत्य या दस्तावेज़ी स्रोत उस तिथि को सिद्ध न कर दे।

Historical Timelineਇਤਿਹਾਸਕ ਸਮਾਂ-ਰੇਖਾऐतिहासिक समय-रेखा

• 13 May 1708 to mid-June 1708 Burhanpur / Tapti phase: The standard Sikh reference places Guru Gobind Singh Ji at Burhanpur on 13 May 1708 while travelling south with Emperor Bahadur Shah I, remaining there until the imperial and Guru camps crossed the Tapti between 11 and 14 June. • Later memorial / institutional layer: Distinct surviving historical gurdwara in Burhanpur; separate from Guru Nanak’s Rajghat Sangat and from the Zainabad Charan Kamal shrine. • Present: Active historic gurdwara. Burhanpur district administration currently lists Badi Sangat as a historic/religious place; exact relic custody and access should be reverified locally.

• 13 ਮਈ 1708 ਤੋਂ ਅੱਧ-ਜੂਨ 1708 ਬੁਰਹਾਨਪੁਰ / ਤਾਪਤੀ ਪੜਾਅ: ਮਿਆਰੀ ਸਿੱਖ ਸੰਦਰਭ ਗੁਰੂ ਗੋਬਿੰਦ ਸਿੰਘ ਜੀ ਨੂੰ 13 ਮਈ 1708 ਨੂੰ ਬੁਰਹਾਨਪੁਰ ਵਿਖੇ ਰੱਖਦਾ ਹੈ ਜਦੋਂ ਉਹ ਬਾਦਸ਼ਾਹ ਬਹਾਦਰ ਸ਼ਾਹ ਪਹਿਲੇ ਨਾਲ ਦੱਖਣ ਵੱਲ ਯਾਤਰਾ ਕਰ ਰਹੇ ਸਨ, ਅਤੇ ਉੱਥੇ 11 ਤੋਂ 14 ਜੂਨ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਸਾਮਰਾਜੀ ਅਤੇ ਗੁਰੂ ਦੇ ਡੇਰੇ ਤਾਪਤੀ ਪਾਰ ਕਰਨ ਤੱਕ ਰਹੇ। • ਬਾਅਦ ਦੀ ਯਾਦਗਾਰੀ / ਸੰਸਥਾਗਤ ਪਰਤ: ਬੁਰਹਾਨਪੁਰ ਵਿੱਚ ਵੱਖਰਾ ਬਚਿਆ ਹੋਇਆ ਇਤਿਹਾਸਕ ਗੁਰਦੁਆਰਾ; ਗੁਰੂ ਨਾਨਕ ਦੇ ਰਾਜਘਾਟ ਸੰਗਤ ਅਤੇ ਜ਼ੈਨਾਬਾਦ ਚਰਨ ਕਮਲ ਸਥਾਨ ਤੋਂ ਵੱਖਰਾ। • ਮੌਜੂਦਾ: ਸਰਗਰਮ ਇਤਿਹਾਸਕ ਗੁਰਦੁਆਰਾ। ਬੁਰਹਾਨਪੁਰ ਜ਼ਿਲ੍ਹਾ ਪ੍ਰਸ਼ਾਸਨ ਇਸ ਵੇਲੇ ਬੜੀ ਸੰਗਤ ਨੂੰ ਇੱਕ ਇਤਿਹਾਸਕ/ਧਾਰਮਿਕ ਸਥਾਨ ਵਜੋਂ ਸੂਚੀਬੱਧ ਕਰਦਾ ਹੈ; ਸਹੀ ਵਸਤੂ ਸੰਭਾਲ ਅਤੇ ਪਹੁੰਚ ਦੀ ਸਥਾਨਕ ਤੌਰ ਉੱਤੇ ਮੁੜ-ਤਸਦੀਕ ਹੋਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ।

• 13 मई 1708 से मध्य जून 1708 तक का बुरहानपुर / ताप्ती चरण: मानक सिख संदर्भ गुरु गोबिंद सिंह जी को 13 मई 1708 को बुरहानपुर में रखता है, जब वे बादशाह बहादुर शाह प्रथम के साथ दक्षिण की ओर यात्रा कर रहे थे, और वे वहाँ तब तक रहे जब तक शाही तथा गुरु के शिविरों ने 11 से 14 जून के बीच ताप्ती पार नहीं कर ली। • बाद की स्मारक / संस्थागत परत: बुरहानपुर में अलग से बचा हुआ ऐतिहासिक गुरुद्वारा; यह गुरु नानक देव जी की राजघाट संगत और ज़ैनाबाद के चरण कमल स्थल से अलग है। • वर्तमान: सक्रिय ऐतिहासिक गुरुद्वारा। बुरहानपुर ज़िला प्रशासन फ़िलहाल बड़ी संगत को एक ऐतिहासिक/धार्मिक स्थल के रूप में सूचीबद्ध करता है; अवशेषों की सटीक अभिरक्षा और पहुँच की स्थानीय स्तर पर पुनः पुष्टि होनी चाहिए।

Related Sakhis / Pothi Cross-Linksਸੰਬੰਧਿਤ ਸਾਖੀਆਂ / ਪੋਥੀ ਕੜੀਆਂसंबंधित साखियाँ / पोथी कड़ियाँ

• Normalize Bari Sangat / Badi Sangat / Ban Sangat as aliases under HG-449. Do not merge with Gurdwara Rajghat Sangat Pehli Patshahi, which is a Guru Nanak site, or with HG-450 Charan Kamal Sahib at Zainabad.

• This is the strongest pre-Nanded Deccan-route anchor in Batch 40. The Tapti crossing in mid-June 1708 should be treated as route chronology, not as a building date.

• ਬੜੀ ਸੰਗਤ / ਬੜੀ ਸੰਗਤ / ਬਨ ਸੰਗਤ ਨੂੰ HG-449 ਹੇਠ ਉਪਨਾਮਾਂ ਵਜੋਂ ਸਧਾਰਨ ਕਰੋ। ਗੁਰਦੁਆਰਾ ਰਾਜਘਾਟ ਸੰਗਤ ਪਹਿਲੀ ਪਾਤਸ਼ਾਹੀ, ਜੋ ਇੱਕ ਗੁਰੂ ਨਾਨਕ ਸਥਾਨ ਹੈ, ਜਾਂ HG-450 ਜ਼ੈਨਾਬਾਦ ਵਿਖੇ ਚਰਨ ਕਮਲ ਸਾਹਿਬ ਨਾਲ ਨਾ ਮਿਲਾਓ।

• ਇਹ ਬੈਚ 40 ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਮਜ਼ਬੂਤ ਨਾਂਦੇੜ-ਪੂਰਵ ਦੱਖਣ-ਰਸਤੇ ਦਾ ਕੇਂਦਰ ਹੈ। ਅੱਧ-ਜੂਨ 1708 ਵਿੱਚ ਤਾਪਤੀ ਪਾਰ ਕਰਨ ਨੂੰ ਰਸਤਾ ਕਾਲਕ੍ਰਮ ਵਜੋਂ ਸਮਝਿਆ ਜਾਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ, ਨਾ ਕਿ ਇਮਾਰਤ ਦੀ ਤਾਰੀਖ਼ ਵਜੋਂ।

• Bari Sangat / Badi Sangat / Ban Sangat को HG-449 के अंतर्गत उपनामों के रूप में सामान्यीकृत करें। इसे गुरुद्वारा राजघाट संगत पहिली पातशाही के साथ न मिलाएँ, जो गुरु नानक देव जी का स्थल है, और न ही ज़ैनाबाद के HG-450 चरण कमल साहिब के साथ।

• यह बैच 40 का सबसे मज़बूत नांदेड़-पूर्व दक्कन-मार्ग आधार है। मध्य जून 1708 के ताप्ती पार करने को मार्ग-कालक्रम माना जाना चाहिए, निर्माण-तिथि नहीं।

What Visitors Can See Todayਅੱਜ ਦਰਸ਼ਕ ਕੀ ਵੇਖ ਸਕਦੇ ਹਨआज दर्शक क्या देख सकते हैं

Active historic gurdwara. Burhanpur district administration currently lists Badi Sangat as a historic/religious place; exact relic custody and access should be reverified locally. Exact entrance pin, present fabric and access remain subject to current institutional / field verification where not already confirmed.

ਸਰਗਰਮ ਇਤਿਹਾਸਕ ਗੁਰਦੁਆਰਾ। ਬੁਰਹਾਨਪੁਰ ਜ਼ਿਲ੍ਹਾ ਪ੍ਰਸ਼ਾਸਨ ਇਸ ਵੇਲੇ ਬੜੀ ਸੰਗਤ ਨੂੰ ਇੱਕ ਇਤਿਹਾਸਕ/ਧਾਰਮਿਕ ਸਥਾਨ ਵਜੋਂ ਸੂਚੀਬੱਧ ਕਰਦਾ ਹੈ; ਸਹੀ ਵਸਤੂ ਸੰਭਾਲ ਅਤੇ ਪਹੁੰਚ ਦੀ ਸਥਾਨਕ ਤੌਰ ਉੱਤੇ ਮੁੜ-ਤਸਦੀਕ ਹੋਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ। ਸਹੀ ਪ੍ਰਵੇਸ਼ ਬਿੰਦੂ, ਮੌਜੂਦਾ ਬਣਤਰ ਅਤੇ ਪਹੁੰਚ ਜਿੱਥੇ ਪਹਿਲਾਂ ਪੁਸ਼ਟੀ ਨਹੀਂ ਹੋਈ, ਉੱਥੇ ਮੌਜੂਦਾ ਸੰਸਥਾਗਤ / ਖੇਤਰੀ ਤਸਦੀਕ ਦੇ ਅਧੀਨ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ।

सक्रिय ऐतिहासिक गुरुद्वारा। बुरहानपुर ज़िला प्रशासन फ़िलहाल बड़ी संगत को एक ऐतिहासिक/धार्मिक स्थल के रूप में सूचीबद्ध करता है; अवशेषों की सटीक अभिरक्षा और पहुँच की स्थानीय स्तर पर पुनः पुष्टि होनी चाहिए। सटीक प्रवेश-बिंदु, मौजूदा ढाँचा और पहुँच, जहाँ पहले से पुष्ट नहीं हैं, वहाँ मौजूदा संस्थागत / क्षेत्रीय पुष्टि के अधीन रहते हैं।

Source Notes and Historical Disagreementsਸਰੋਤ ਟਿੱਪਣੀਆਂ ਤੇ ਇਤਿਹਾਸਕ ਮਤਭੇਦस्रोत टिप्पणियाँ और ऐतिहासिक मतभेद

• The current district page states a much longer stay duration that conflicts with the standard Sikh chronology. Pothi therefore uses the standard 13 May to mid-June 1708 sequence and records the longer duration only as a later local claim. Claims about an autograph/stamp on an old manuscript require direct manuscript examination before being promoted to verified relic status.

• This is the strongest pre-Nanded Deccan-route anchor in Batch 40. The Tapti crossing in mid-June 1708 should be treated as route chronology, not as a building date.

• ਮੌਜੂਦਾ ਜ਼ਿਲ੍ਹਾ ਪੰਨਾ ਬਹੁਤ ਲੰਬੀ ਠਹਿਰਾਅ ਅਵਧੀ ਦੱਸਦਾ ਹੈ ਜੋ ਮਿਆਰੀ ਸਿੱਖ ਕਾਲਕ੍ਰਮ ਨਾਲ ਟਕਰਾਉਂਦੀ ਹੈ। ਇਸ ਲਈ ਪੋਥੀ ਮਿਆਰੀ 13 ਮਈ ਤੋਂ ਅੱਧ-ਜੂਨ 1708 ਕ੍ਰਮ ਵਰਤਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਲੰਬੀ ਅਵਧੀ ਨੂੰ ਸਿਰਫ਼ ਇੱਕ ਬਾਅਦ ਦੇ ਸਥਾਨਕ ਦਾਅਵੇ ਵਜੋਂ ਦਰਜ ਕਰਦੀ ਹੈ। ਇੱਕ ਪੁਰਾਣੀ ਹੱਥ-ਲਿਖਤ ਉੱਤੇ ਦਸਤਖ਼ਤ/ਮੋਹਰ ਬਾਰੇ ਦਾਅਵਿਆਂ ਨੂੰ ਤਸਦੀਕਸ਼ੁਦਾ ਵਸਤੂ ਦਰਜੇ ਤੱਕ ਵਧਾਉਣ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਹੱਥ-ਲਿਖਤ ਦੀ ਸਿੱਧੀ ਜਾਂਚ ਲੋੜੀਂਦੀ ਹੈ।

• ज़िले का मौजूदा पृष्ठ कहीं अधिक लंबी प्रवास-अवधि बताता है, जो मानक सिख कालक्रम से टकराती है। इसलिए पोथी मानक 13 मई से मध्य जून 1708 वाले क्रम का प्रयोग करती है और लंबी अवधि को केवल बाद के स्थानीय दावे के रूप में दर्ज करती है। किसी पुरानी पांडुलिपि पर हस्ताक्षर/मोहर के दावों को सत्यापित अवशेष का दर्जा देने से पहले पांडुलिपि की सीधी जाँच आवश्यक है।

Referencesਹਵਾਲੇसंदर्भ

1. The Sikh Encyclopedia, “Burhanpur” (standard chronology and Bari Sangat history).
2. District Burhanpur, Government of Madhya Pradesh, “Gurudwara Badi Sangat-Priceless Heritage” (current official site recognition).