Sakhi 156
Sahibzada Jujhar Singh Ji at Chamkaurਚਮਕੌਰ ਵਿਖੇ ਸਾਹਿਬਜ਼ਾਦਾ ਜੁਝਾਰ ਸਿੰਘ ਜੀचमकौर में साहिबज़ादा जुझार सिंह जी
After Sahibzada Ajit Singh Ji, Sahibzada Jujhar Singh Ji also asked Guru Gobind Singh Sahib Ji for permission to enter battle at Chamkaur. He accepted martyrdom with courage beyond his age.
ਸਾਹਿਬਜ਼ਾਦਾ ਅਜੀਤ ਸਿੰਘ ਜੀ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਸਾਹਿਬਜ਼ਾਦਾ ਜੁਝਾਰ ਸਿੰਘ ਜੀ ਨੇ ਵੀ ਗੁਰੂ ਗੋਬਿੰਦ ਸਿੰਘ ਸਾਹਿਬ ਜੀ ਤੋਂ ਚਮਕੌਰ ਵਿਖੇ ਜੰਗ ਵਿੱਚ ਜਾਣ ਦੀ ਆਗਿਆ ਮੰਗੀ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਆਪਣੀ ਉਮਰ ਤੋਂ ਵੱਧ ਹੌਸਲੇ ਨਾਲ ਸ਼ਹੀਦੀ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀ।
साहिबज़ादा अजीत सिंह जी के बाद, साहिबज़ादा जुझार सिंह जी ने भी गुरु गोबिंद सिंह साहिब जी से चमकौर में युद्ध में जाने की आज्ञा माँगी। उन्होंने अपनी उम्र से बढ़कर साहस के साथ शहीदी प्राप्त की।
The Sakhiਸਾਖੀसाखी
At Chamkaur, the Sikhs were surrounded by a much larger force. The situation was serious, but the spirit of the Khalsa remained high. After Sahibzada Ajit Singh Ji accepted martyrdom, Sahibzada Jujhar Singh Ji came before Guru Gobind Singh Sahib Ji. He was younger than his elder brother, but his courage was firm. He asked Guru Sahib for permission to go into battle. Guru Gobind Singh Sahib Ji blessed him. This was another moment of great sacrifice. Sahibzada Jujhar Singh Ji did not think only of his young age. He thought of dharam, the Guru, and the Panth. He went forward with bravery and accepted martyrdom at Chamkaur. This sakhi teaches that courage is not only in the body. Courage is in the soul. Sahibzada Jujhar Singh Ji’s faith was stronger than fear. For children, this should be understood with care. The lesson is not to seek danger. The lesson is to stand for truth with courage, discipline, and love for Vaheguru. Sahibzada Jujhar Singh Ji teaches that even a young person can carry a great spirit when connected to the Guru.
ਚਮਕੌਰ ਵਿਖੇ, ਸਿੰਘਾਂ ਨੂੰ ਇੱਕ ਬਹੁਤ ਵੱਡੀ ਫ਼ੌਜ ਨੇ ਘੇਰ ਲਿਆ ਸੀ। ਹਾਲਾਤ ਗੰਭੀਰ ਸਨ, ਪਰ ਖ਼ਾਲਸੇ ਦਾ ਜਜ਼ਬਾ ਬੁਲੰਦ ਰਿਹਾ। ਸਾਹਿਬਜ਼ਾਦਾ ਅਜੀਤ ਸਿੰਘ ਜੀ ਦੇ ਸ਼ਹੀਦੀ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਸਾਹਿਬਜ਼ਾਦਾ ਜੁਝਾਰ ਸਿੰਘ ਜੀ ਗੁਰੂ ਗੋਬਿੰਦ ਸਿੰਘ ਸਾਹਿਬ ਜੀ ਦੇ ਸਾਹਮਣੇ ਆਏ। ਉਹ ਆਪਣੇ ਵੱਡੇ ਭਰਾ ਤੋਂ ਛੋਟੇ ਸਨ, ਪਰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਹੌਸਲਾ ਪੱਕਾ ਸੀ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਗੁਰੂ ਸਾਹਿਬ ਤੋਂ ਜੰਗ ਵਿੱਚ ਜਾਣ ਦੀ ਆਗਿਆ ਮੰਗੀ। ਗੁਰੂ ਗੋਬਿੰਦ ਸਿੰਘ ਸਾਹਿਬ ਜੀ ਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਅਸੀਸ ਦਿੱਤੀ। ਇਹ ਇੱਕ ਹੋਰ ਮਹਾਨ ਕੁਰਬਾਨੀ ਦਾ ਪਲ ਸੀ। ਸਾਹਿਬਜ਼ਾਦਾ ਜੁਝਾਰ ਸਿੰਘ ਜੀ ਨੇ ਸਿਰਫ਼ ਆਪਣੀ ਛੋਟੀ ਉਮਰ ਬਾਰੇ ਨਹੀਂ ਸੋਚਿਆ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਧਰਮ, ਗੁਰੂ ਅਤੇ ਪੰਥ ਬਾਰੇ ਸੋਚਿਆ। ਉਹ ਬਹਾਦਰੀ ਨਾਲ ਅੱਗੇ ਵਧੇ ਅਤੇ ਚਮਕੌਰ ਵਿਖੇ ਸ਼ਹੀਦੀ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀ। ਇਹ ਸਾਖੀ ਸਿਖਾਉਂਦੀ ਹੈ ਕਿ ਹੌਸਲਾ ਸਿਰਫ਼ ਸਰੀਰ ਵਿੱਚ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ। ਹੌਸਲਾ ਆਤਮਾ ਵਿੱਚ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਸਾਹਿਬਜ਼ਾਦਾ ਜੁਝਾਰ ਸਿੰਘ ਜੀ ਦਾ ਵਿਸ਼ਵਾਸ ਡਰ ਤੋਂ ਵੱਧ ਮਜ਼ਬੂਤ ਸੀ। ਬੱਚਿਆਂ ਲਈ, ਇਸ ਨੂੰ ਧਿਆਨ ਨਾਲ ਸਮਝਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਸਿੱਖਿਆ ਖ਼ਤਰੇ ਨੂੰ ਲੱਭਣ ਦੀ ਨਹੀਂ ਹੈ। ਸਿੱਖਿਆ ਹੌਸਲੇ, ਅਨੁਸ਼ਾਸਨ ਅਤੇ ਵਾਹਿਗੁਰੂ ਲਈ ਪਿਆਰ ਨਾਲ ਸੱਚ ਲਈ ਖੜ੍ਹੇ ਹੋਣ ਦੀ ਹੈ। ਸਾਹਿਬਜ਼ਾਦਾ ਜੁਝਾਰ ਸਿੰਘ ਜੀ ਸਿਖਾਉਂਦੇ ਹਨ ਕਿ ਇੱਕ ਛੋਟਾ ਬੱਚਾ ਵੀ ਗੁਰੂ ਨਾਲ ਜੁੜ ਕੇ ਇੱਕ ਮਹਾਨ ਜਜ਼ਬਾ ਰੱਖ ਸਕਦਾ ਹੈ।
चमकौर में, सिंहों को एक बहुत बड़ी फ़ौज ने घेर लिया था। हालात गंभीर थे, पर ख़ालसे का जज़्बा बुलंद रहा। साहिबज़ादा अजीत सिंह जी के शहीदी प्राप्त करने के बाद, साहिबज़ादा जुझार सिंह जी गुरु गोबिंद सिंह साहिब जी के सामने आए। वे अपने बड़े भाई से छोटे थे, पर उनका साहस पक्का था। उन्होंने गुरु साहिब से युद्ध में जाने की आज्ञा माँगी। गुरु गोबिंद सिंह साहिब जी ने उन्हें आशीर्वाद दिया। यह एक और महान कुर्बानी का पल था। साहिबज़ादा जुझार सिंह जी ने केवल अपनी छोटी उम्र के बारे में नहीं सोचा। उन्होंने धरम, गुरु और पंथ के बारे में सोचा। वे बहादुरी के साथ आगे बढ़े और चमकौर में शहीदी प्राप्त की। यह साखी सिखाती है कि साहस केवल शरीर में नहीं होता। साहस आत्मा में होता है। साहिबज़ादा जुझार सिंह जी का विश्वास डर से अधिक मज़बूत था। बच्चों के लिए, इसे ध्यान से समझना चाहिए। सीख ख़तरे को ढूँढ़ने की नहीं है। सीख साहस, अनुशासन और वाहिगुरु के लिए प्रेम के साथ सच के लिए खड़े होने की है। साहिबज़ादा जुझार सिंह जी सिखाते हैं कि एक छोटा बच्चा भी गुरु से जुड़कर एक महान जज़्बा रख सकता है।
Moralਸਿੱਖਿਆशिक्षा
A young heart connected to the Guru can be fearless.
ਗੁਰੂ ਨਾਲ ਜੁੜਿਆ ਇੱਕ ਛੋਟਾ ਦਿਲ ਨਿਡਰ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ।
गुरु से जुड़ा एक छोटा दिल निडर हो सकता है।
Life lessonਜੀਵਨ ਸਬਕजीवन सीख
Do not think you are too young to live with courage and truth.
ਇਹ ਨਾ ਸੋਚੋ ਕਿ ਤੁਸੀਂ ਹੌਸਲੇ ਅਤੇ ਸੱਚ ਨਾਲ ਜਿਊਣ ਲਈ ਬਹੁਤ ਛੋਟੇ ਹੋ।
यह मत सोचो कि तुम साहस और सच के साथ जीने के लिए बहुत छोटे हो।
Gurbani connectionਗੁਰਬਾਣੀ ਸੰਬੰਧगुरबाणी संबंध
This sakhi connects with shaheedi, courage, dharam, Chardi Kala, hukam, and devotion to the Guru.
ਇਹ ਸਾਖੀ ਸ਼ਹੀਦੀ, ਹੌਸਲੇ, ਧਰਮ, ਚੜ੍ਹਦੀ ਕਲਾ, ਹੁਕਮ ਅਤੇ ਗੁਰੂ ਪ੍ਰਤੀ ਸ਼ਰਧਾ ਨਾਲ ਜੁੜਦੀ ਹੈ।
यह साखी शहीदी, साहस, धरम, चढ़दी कला, हुकम और गुरु के प्रति श्रद्धा से जुड़ती है।
Reflectਵਿਚਾਰविचार
What good action can you do bravely even while you are young?
ਤੁਸੀਂ ਛੋਟੇ ਹੁੰਦਿਆਂ ਵੀ ਕਿਹੜਾ ਚੰਗਾ ਕੰਮ ਬਹਾਦਰੀ ਨਾਲ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹੋ?
तुम छोटे होते हुए भी कौन-सा अच्छा काम बहादुरी के साथ कर सकते हो?
Questions & answersਪ੍ਰਸ਼ਨ ਉੱਤਰप्रश्न उत्तर
Where did Sahibzada Jujhar Singh Ji accept martyrdom?
ਸਾਹਿਬਜ਼ਾਦਾ ਜੁਝਾਰ ਸਿੰਘ ਜੀ ਨੇ ਸ਼ਹੀਦੀ ਕਿੱਥੇ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀ?
साहिबज़ादा जुझार सिंह जी ने शहीदी कहाँ प्राप्त की?
Sahibzada Jujhar Singh Ji accepted martyrdom at Chamkaur.
ਸਾਹਿਬਜ਼ਾਦਾ ਜੁਝਾਰ ਸਿੰਘ ਜੀ ਨੇ ਚਮਕੌਰ ਵਿਖੇ ਸ਼ਹੀਦੀ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀ।
साहिबज़ादा जुझार सिंह जी ने चमकौर में शहीदी प्राप्त की।
Who was his father?
ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਪਿਤਾ ਕੌਣ ਸਨ?
उनके पिता कौन थे?
His father was Guru Gobind Singh Sahib Ji.
ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਪਿਤਾ ਗੁਰੂ ਗੋਬਿੰਦ ਸਿੰਘ ਸਾਹਿਬ ਜੀ ਸਨ।
उनके पिता गुरु गोबिंद सिंह साहिब जी थे।
Was Sahibzada Jujhar Singh Ji young?
ਕੀ ਸਾਹਿਬਜ਼ਾਦਾ ਜੁਝਾਰ ਸਿੰਘ ਜੀ ਛੋਟੇ ਸਨ?
क्या साहिबज़ादा जुझार सिंह जी छोटे थे?
Yes. He was young, but very brave.
ਹਾਂ। ਉਹ ਛੋਟੇ ਸਨ, ਪਰ ਬਹੁਤ ਬਹਾਦਰ ਸਨ।
हाँ। वे छोटे थे, पर बहुत बहादुर थे।
What moral does this sakhi teach?
ਇਹ ਸਾਖੀ ਕਿਹੜੀ ਸਿੱਖਿਆ ਦਿੰਦੀ ਹੈ?
यह साखी कौन-सी सीख देती है?
It teaches that a young heart connected to the Guru can be fearless.
ਇਹ ਸਿਖਾਉਂਦੀ ਹੈ ਕਿ ਗੁਰੂ ਨਾਲ ਜੁੜਿਆ ਇੱਕ ਛੋਟਾ ਦਿਲ ਨਿਡਰ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ।
यह सिखाती है कि गुरु से जुड़ा एक छोटा दिल निडर हो सकता है।
What Sikh value connects with this sakhi?
ਕਿਹੜਾ ਸਿੱਖ ਮੁੱਲ ਇਸ ਸਾਖੀ ਨਾਲ ਜੁੜਦਾ ਹੈ?
कौन-सा सिख मूल्य इस साखी से जुड़ता है?
This sakhi connects with courage, shaheedi, dharam, Chardi Kala, and hukam.
ਇਹ ਸਾਖੀ ਹੌਸਲੇ, ਸ਼ਹੀਦੀ, ਧਰਮ, ਚੜ੍ਹਦੀ ਕਲਾ ਅਤੇ ਹੁਕਮ ਨਾਲ ਜੁੜਦੀ ਹੈ।
यह साखी साहस, शहीदी, धरम, चढ़दी कला और हुकम से जुड़ती है।
How can children practise this lesson?
ਬੱਚੇ ਇਸ ਸਿੱਖਿਆ ਨੂੰ ਕਿਵੇਂ ਅਪਣਾ ਸਕਦੇ ਹਨ?
बच्चे इस सीख को कैसे अपना सकते हैं?
Children can do what is right, speak truth, avoid fear, and remember Vaheguru when pressured.
ਬੱਚੇ ਜੋ ਸਹੀ ਹੈ ਉਹ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹਨ, ਸੱਚ ਬੋਲ ਸਕਦੇ ਹਨ, ਡਰ ਤੋਂ ਬਚ ਸਕਦੇ ਹਨ, ਅਤੇ ਦਬਾਅ ਵੇਲੇ ਵਾਹਿਗੁਰੂ ਨੂੰ ਯਾਦ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹਨ।
बच्चे जो सही है वह कर सकते हैं, सच बोल सकते हैं, डर से बच सकते हैं, और दबाव के समय वाहिगुरु को याद कर सकते हैं।